Seoska domaćinstva koja se bave turizmom, dominantno locirana u sjevernom regionu Crne Gore, zabilježila su snažan investicioni i operativni zamah, postajući jedan od ključnih oslonaca diverzifikacije domaće turističke ponude.
To je utvrdilo Ministatrstvo turizma, u dokumentu kojim su analizirani učinci Strategije razvoja turizma od 2022. do 2025. godine.
U izvještaju piše da je “energetski unaprijeđeno 70 seoskih domaćinstava, dok su kroz aktivnosti na unapređenju specijalizovane aplikacije u sistem unesena još 84 nova seoska domaćinstva”.
U sjevernom i centralnom regionu je zabilježen dramatičan skok broja noćenja turista. Indeks ostvarenja u 2025. godini, u poređenju sa polaznom 2019. godinom, dostigao je 150,94, čime je nadmašen prvobitno očekivani indeks od 105.
“Avio-dostupnost zemlje drastično je poboljšana uvođenjem trideset i četiri nove strateške avio-rute. Kada je riječ o diverzifikaciji ponude, ključni korak u podizanju standarda predstavlja uvođenje i zaštita kolektivnog žiga kvaliteta pod nazivom „Montenegro Quality“, u okviru kojeg su već dodijeljena pedeset i tri sertifikata”, stoji u Izvještaju.
LUKSUZNIH HOTELA MANJE OD OČEKIVANOG
Kada je riječ o smještajnim kapacitetima izraženi kroz broj ležaja, zabilježeni su mješoviti rezultati. Hoteli sa tri zvjezdice premašili su planirane projekcije za 2025. godinu za 6,36%, dostigavši brojku od 11.700 ležaja, dok je početna vrijednost iznosila 9.210.
Nasuprot tome, luksuzni segment hotela sa četiri i pet zvjezdica podbacio je u odnosu na ambiciozne planove, pa je umjesto zacrtanih 40.200 ležaja ostvareno ukupno 34.425 ležaja, iako to predstavlja rast u odnosu na polaznih 24.598.
Tokom 2025. godine u sektoru turizma posao je našlo 4.124 mladih do trideset godina, među kojima žene čine većinu od 55,43%. Među zaposlenim srednjoškolcima, kojih je ukupno bilo 1.532, učešće žena je još veće i iznosi 61%, a finansijska podrška kroz državne projekte u ovom segmentu bila je direktno usmjerena na snaženje ženskog preduzetništva.
Najteži dio sprovođenja strategije odnosio se na planirano povećanje turističkog prometa sa deset prioritetnih emitivnih tržišta, uključujući Srbiju, Rusiju, Njemačku, Bosnu i Hercegovinu i druge partnerske zemlje, za 5% u odnosu na 2019. godinu. Ovaj plan nije ostvaren, a ukupan promet sa ovih tržišta bilježi pad, uz indeks od 94,95 u odnosu na 2024. godinu.
Ministarstvo turizma procjenjuje da su glavni uzročnici ovog pada globalna geopolitička nestabilnost, ekonomske krize, ali i klimatske promjene koje su direktno uzrokovale potpuni nedostatak snijega tokom dvije zimske sezone zaredom.
PORATSAO BROJ TURISTA IZ AZERBEJDŽANA, INDIJE…
Problemi su registrovani i u sferi digitalizacije i informacionih tehnologija, gdje je formiranje jedinstvenog integrisanog informacionog sistema za obračun turističkog prometa naišlo na ozbiljne prepreke kao što su nekompatibilnost softverskih rješenja među različitim institucijama i slabo poznavanje alata kod dijela izdavalaca smještaja.
Na institucionalnom nivou, najveći neuspjeh predstavlja nemogućnost formiranja Nacionalnog savjeta za turizam, čiji je rad blokiran čestim personalnim i strukturnim promjenama unutar same izvršne vlasti, o čemu svjedoči podatak da se u četvorogodišnjem periodu resorni ministar turizma mijenjao čak četiri puta.
Uprkos padu tradicionalnih zona, 2025. godina donijela je rast potpuno novih i alternativnih emitivnih tržišta. Najveći skok bilježe Azerbejdžan sa rastom od 68,31%, Malta sa 66,22%, Indija sa 51,20%, Grčka sa 49,6% i Izrael sa 46,37% rasta. Ozbiljan turistički potencijal pokazuju i geografski daleke destinacije, sa stopama rasta koje predvode Novi Zeland sa 43,61%, Kina sa 26,80% i Sjedinjene Američke Države sa 11,64% rasta.
